Internationaal beleid

Jeugdzorg in Europa

In diverse West-Europese landen worden alle voorzieningen voor kinderen, jongeren en hun ouders aangeboden en gecoördineerd op lokaal niveau. Vanaf 2015 zal dat ook het geval zijn in Nederland. Inspiratie voor de aankomende decentralisatie en transformatie van ons jeugdzorgstelsel kan gevonden worden in de landen om ons heen.

In december 2012 bracht het Nederlands Jeugdinstituut daarom het rapport Jeugdzorg in Europa versie 2.0 uit. Dit rapport bevat een overzicht van ontwikkelingen in de jeugdzorg in Denemarken, Duitsland, Engeland, Finland, Noorwegen en Zweden. Het is een actualisatie en uitbreiding van het in 2009 verschenen rapport ‘Jeugdzorg in Europa’, dat in opdracht van het voormalige programmaministerie voor Jeugd en Gezin werd geschreven.
Naar het rapport Jeugdzorg in Europa versie 2.0

Uit het rapport blijkt onder andere dat gemeenten in de meeste onderzochte landen wettelijk verantwoordelijk zijn voor het hele continuüm van ondersteuning en zorg voor kinderen en ouders, inclusief diverse basisvoorzieningen als kinderopvang en onderwijs. Ook is in de meeste landen dezelfde (overheids)instantie op lokaal niveau verantwoordelijk voor de (uitvoering van de) vrijwillige én gedwongen hulpverlening. Wettelijk gezien zijn dit wel gescheiden trajecten. Tot slot wordt in veel van de onderzochte landen expliciet ingezet op meer vroegtijdig ingrijpen, minder uithuisplaatsingen en de inzet van lichtere vormen van hulp.

Denemarken

Denemarken heeft een aantal jaren geleden eenzelfde transitie in de zorg voor jeugd doorgemaakt als waar wij nu in Nederland mee bezig zijn: een verschuiving van verantwoordelijkheden van provinciaal (regionaal) naar lokaal. Hoe hebben zij dat gedaan? En wat kunnen wij van de Deense ervaringen leren? Om dat uit te vinden, is een omvangrijke Nederlandse delegatie onder leiding van het Nederlands Jeugdinstituut in juni 2012 in Denemarken geweest. Naar aanleiding hiervan schreef Caroline Vink het blog Transitie op z’n Deens - veranderen kost tijd maar loont!. Meer informatie over het Deense jeugdzorgstelsel vindt u ook in het hierboven genoemde rapport ‘Jeugdzorg in Europa versie 2.0’.

Finland

In opdracht van de gemeente Leeuwarden heeft het Nederlands Jeugdinstituut een studiereis naar Finland georganiseerd. De gemeente Leeuwarden wilde zich – met de transitie van de jeugdzorg voor de deur – door de Finnen laten inspireren. De Finse overheid koos er vijf jaar geleden voor het Finse stelsel in te richten op basis van de 'Child Welfare Act'. Dit betekende meer nadruk op welzijn en preventie en het inrichten van meer algemene jeugdvoorzieningen, zoals kinderopvang en jongerenwerk. Lees hierover in het blog van Pink Hilverdink elders op deze site. Ook over het Finse jeugdzorgstelsel kunt u meer lezen in het eerder genoemde rapport ‘Jeugdzorg in Europa versie 2.0’.