Internationale voorbeelden

Er zijn in het buitenland veel verschillende materialen ontwikkeld om professionals in de jeugdsector te ondersteunen op het gebied van diversiteit. Hier beschrijven we een aantal internationale voorbeelden voor professionals in verschillende jeugdvoorzieningen.

Ierland: Diversiteit in de kinderopvang

In 2006 zijn in Ierland de ‘diversity and equality guidelines for childcare providers’ ontwikkeld. Deze ‘diversiteits- en gelijkheidrichtlijnen’ zijn bedoeld voor verschillende professionals in de kinderopvang. Deze richtlijnen zijn bedoeld om hen uit te rusten met de benodigde kennis en vaardigheden om aan diversiteit te kunnen werken.

Diversiteit is een breed begrip in deze richtlijnen. Het gaat niet alleen om verschillende etnische groepen, maar ook bijvoorbeeld om verschillende sociale klassen. Bij gelijkheid gaat het om het herkennen van verschillende individuele behoeften en zorgdragen voor rechtvaardigheid.

De richtlijnen bestaan uit zes onderdelen. In deze onderdelen wordt ingegaan op zaken als het kritisch reflecteren door professionals op hun eigen waarden en normen, het creëren van een omgeving van diversiteit en gelijkheid en het opzetten en implementeren van een diversiteits- en gelijkheidsbeleid. In de richtlijnen wordt verder ingezoomd op het samenwerken met ouders. Ook wordt ingegaan op de inrichting van de voorziening en is er aandacht voor sekseverschillen, religie en verschillende opvoedstijlen. De richtlijnen staat op de website van het Ierse Office of the Minister for Children , 2006).

Engeland: Diversiteit in de Children’s Centres

Net als in Nederland heeft de Engelse overheid enkele jaren geleden ingezet op de ontwikkeling van Centra voor Jeugd en Gezin: de Children’s Centres. Engeland heeft er momenteel 3500, voor het merendeel aangesloten bij scholen. Er is speciale aandacht voor de leiderschapskwaliteiten van de pedagogische staf.

In 2008 is ‘A Guide to Achieving Equality and Diversity in School and Children’s Centre Leadership’ verschenen. Deze gids is gericht op het ondersteunen van leidinggevenden in diverse onderwijsvoorzieningen -waaronder children’s centres- bij het realiseren van gelijkheid en diversiteit. De gids bevat ondermeer een checklist om te bepalen op welke acht gebieden actie ondernomen moet worden. Elk actiegebied wordt vervolgens toegelicht, ondermeer aan de hand van voorbeelden. Onderwerpen die binnen deze actiegebieden aan de orde komen zijn bijvoorbeeld het ontwikkelen van een strategie en een actieplan gericht op gelijkheid en diversiteit én werving, selectie, training en ondersteuning van personeel. De gids staat op de website van het National College for School Leadership (Lutfur, 2008; National College for School Leadership, 2009).

Vlaanderen: Diversiteit in het jongerenwerk

In Vlaanderen is al langer politieke aandacht voor diversiteit in het zogenaamde jeugdwerk; jeugdwerk is wat in Nederland het jeugd- en jongerenwerk wordt genoemd. Zo staan in het huidige en vorige Vlaams Jeugdbeleidsplan doelstellingen over diversiteit in het jeugdwerk. Eén van langetermijndoelstellingen luidt: ‘Mensen en organisaties die werken met kinderen en jongeren beschikken over sterkere competenties om om te gaan met de groeiende diversiteit bij de jeugd’. In het kader van deze doelstelling is er aandacht voor diversiteit in opleidingen op hogescholen en universiteiten en in de nascholing van docenten. Ook wordt gewerkt aan netwerken en ondersteuningsstructuren om het jeugdwerk voor en door allochtone jongeren te verbeteren.

Tijdens de vorige regeerperiode is in Vlaanderen de ‘Leidraad diversiteit in het gemeentelijk jeugdbeleid’ verschenen. Deze leidraad uit 2006 wil iedereen die op lokaal niveau met kinderen en jongeren bezig is, warm maken voor toegankelijkheid, diversiteit en interculturaliteit. In het vierde katern van de leidraad wordt ingegaan op de uitdagingen die er zijn om het jeugdwerk voor diverse doelgroepen toegankelijk te maken. Er worden manieren geschetst om de ‘moeilijkere’ doelgroepen te bereiken en om mogelijke drempels als onbekendheid en onbereikbaarheid te verlagen. Hoe kan men er voor te zorgen dat maatschappelijk kwetsbare kinderen en jongeren bereikt worden, zich thuis voelen én blijven komen. Het gaat hierbij om zaken als bouwen aan een vertrouwensrelatie en het creëren van een veilige omgeving.

In de leidraad is ook aandacht voor drempels die specifieke doelgroepen ervaren en de mogelijke acties van gemeenten en jeugdwerkinstellingen om die drempels te verlagen. Doelgroepen die aan de orde komen zijn niet allochtone jeugd, maar bijvoorbeeld ook jongeren die in armoede leven of jongeren met een handicap. De Leidraad diversiteit in het gemeentelijk jeugdbeleid staat op de website van het Agentschap Sociaal-Cultureel Werk voor Jeugd en Volwassenen.